Një dokumentar i kanalit amerikan “Channel 5” për Shqipërinë mbyllet me një intervistë të tensionuar, në të cilën kryeministri Edi Rama e ndërpreu bisedën me gazetarin Andrew Callaghan dhe u largua. Pyetjet prekën korrupsionin, pastrimin e parave, lidhjet e dyshuara të krimit me ndërtimet dhe projektet e Jared Kushner në bregdet.
Callaghan udhëtoi në vend për të parë nga afër projektet turistike të lidhura me Kushnerin, dhëndrin e presidentit Donald Trump. Në dokumentar flasin protestues, aktivistë dhe ish-zyrtarë, të cilët ngrenë dyshime për burimin e parave që financojnë ndërtimet luksoze.
Gazetari paraqet pretendime për pastrim parash, falsifikim dokumentesh pronësie dhe favorizim të investimeve në zona me rëndësi mjedisore. Këto janë akuza të të intervistuarve dhe nuk përbëjnë prova të fajësisë penale për askënd.
Vëmendja përqendrohet te projektet e kompanisë Affinity Partners të Kushnerit, sidomos ato të planifikuara në Sazan dhe në Zvërnec. Callaghan pyet se si është siguruar pronësia, çfarë statusi kanë tokat dhe çfarë lidhjesh ekzistojnë mes investitorëve dhe autoriteteve shqiptare. Emri i Artur Shehut përmendet vazhdimisht, me dyshime për lidhje me krimin e organizuar dhe për dokumentacionin e pronësisë. Materiali pretendon se janë përdorur dokumente të vjetra, përfshirë një të vitit 1901, për të justifikuar të drejta mbi sipërfaqe të rëndësishme të bregdetit.
Një pjesë tjetër i kushtohet bumit të ndërtimit në Tiranë dhe në bregdet. Gazetari filmon vila e komplekse që duken të pabanuara dhe flet me persona që pretendojnë se ndërtimi është kthyer në mekanizëm për pastrimin e parave të trafikut të drogës. Dokumentari citon një vlerësim sipas të cilit 56,2% e financimit të pasurive të paluajtshme në vitet 2015–2024 vinte nga burime të pashpjeguara ose të paligjshme, si dhe mbi 356 mijë banesa të pabanuara. Burimi dhe metodologjia e këtyre shifrave nuk sqarohen plotësisht.
Në dokumentar zë vend edhe “Revolucioni i Flamingove”, i cili nisi si kundërshtim i projekteve në zona të mbrojtura dhe u shndërrua në kërkesë për dorëheqjen e qeverisë. Protestuesit akuzojnë qeverinë se favorizon investitorët e mëdhenj në dëm të qytetarëve dhe mjedisit, ndërsa disa pretendojnë se janë përballur me arrestime dhe ndërhyrje policore.
Në intervistë, Rama fillimisht tha se protesta është e drejtë e qytetarëve: “Ne jemi një vend i lirë dhe demokratik”. Tensioni u rrit kur gazetari e pyeti për grupet kriminale shqiptare në tregun e kokainës. Rama e hodhi poshtë idenë e një mafieje shqiptare që kontrollon trafikun botëror dhe e quajti atë “marrëzi”, duke thënë se ka shqiptarë të përfshirë në rrjete të tilla, ashtu si shtetas të vendeve të tjera.
Për pretendimin mbi origjinën e panjohur të parave në pasuritë e paluajtshme, kryeministri kërkoi burimin e të dhënave dhe tha se SPAK nuk ka bërë ndonjë deklarim të tillë. Sipas tij, SPAK mund të ketë vlerësuar vetëm se një pjesë e parave të sekuestruara është investuar në pasuri të paluajtshme. Për shifrën prej 55 mijë apartamentesh bosh në Tiranë, ai tha se nuk është e vërtetë dhe se flet “mbi bazën e të dhënave dhe fakteve”. Ai e quajti iluzion edhe imazhin e shumë kullave, duke thënë se në Tiranë nuk numërohen ende dhjetë.
Rama mbrojti bilancin e qeverisjes, duke thënë se PBB-ja është rritur dhe se turistët janë rritur nga nën dy milionë në mbi 12 milionë, me të ardhura mbi tetë miliardë euro. Këto janë shifra të paraqitura prej tij gjatë intervistës.
Për Sazanin, ai tha se është tokë publike dhe se ende nuk ka marrëveshje përfundimtare me grupin që synon të investojë: “Nuk ka para, nuk ka projekte”. Dokumentari pretendon se SPAK ka ngrirë 120 milionë euro në kuadër të një hetimi. Rama bëri dallimin mes negociatave për Sazanin dhe transaksionit të pronave private, duke thënë se paratë e këtij të fundit do të qëndrojnë në një llogari të kushtëzuar deri në përfundimin e procesit.
Rama mohoi se ka udhëtuar me jaht me Ivanka Trump dhe Jared Kushner. Sipas tij, i takoi kur jahti ndaloi në portin e Durrësit për furnizim, ku hëngrën darkë dhe ai u largua për në shtëpi. Për Artur Shehun tha se nuk e njeh dhe nuk e ka takuar kurrë, duke shtuar se një titull pronësie i regjistruar është i ligjshëm, përveç nëse hetimi e gjykata vendosin ndryshe.
Kur Callaghan kaloi te zyrtarë të arrestuar ose nën hetim dhe te investitori Pëllumb Gjoka, Rama u ndal te përgjegjësia individuale dhe prezumimi i pafajësisë. Ai reagoi ashpër ndaj mënyrës së pyetjeve, ndërsa gazetari tha se po përpiqej të kuptonte si funksionon përgjegjësia për korrupsionin. Rama i tha: “Unë nuk jam këtu për të ndarë ndjenjat e mia me ty, djalosh”.
Biseda vijoi me pyetje për konfliktin izraelito-palestinez, Hamasin, fashizmin dhe të ardhmen e demokracisë. Rama paralajmëroi se dezinformimi dhe polarizimi dëmtojnë debatin publik dhe e cilësoi Hamasin shfaqje të fashizmit. Më pas e mbylli intervistën duke i thënë gazetarit se këto tema duhet t’i diskutojë me bashkëkombësit e tij, dhe u largua me fjalët “Faleminderit shumë. Shihemi. Mirupafshim”.
